A A A
Мазмұнына өту
X
egov

You are here

«Зейнетақы және әлеуметтік қамсыздандыру» сұрақтар-жауаптар

Мен 1999-2011 жылдары Алматы қаласында тіркелген шетелдік команияда жұмыс істедім. Қазір ол комания жойылған. Жұмыс істегенім туралы мәдімет еңбек кітапшамда жазылған, бірақ зейнетақы төлемдері төленбеген, себебі ол кезде зейнетақы төлемдерін жасауға шетелдік компаниялар ерікті болды. Зейнетке шығуыма сол жылдардағы еңбек стажым есептелмей отыр. Қазір кезінде төленбеген зейнетақы төлемдерін жеке тұлға ретінде төлеп, 3 жылғы еңбек стажымды қайта есептетуге бола ма?

Жауап: 

Сәлеметсіз бе!
1998 жылғы қаңтардан бастап республикамызда «Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы» (бұдан әрі – Заң) Қазақстан Республикасының Заңы қолданысқа енгізілді.
1998 жылдан бастап зейнетақы реформасын жүргізумен байланысты бұрынғы Зейнетақы қорының - Мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қорының қалыптасу және пайдалану тәртібі өзгерді.
Жинақтаушы зейнетақы жүйесіне көшуге байланысты барлық жұмыс істейтіндерге міндетті зейнетақы жарналарын аударуды көздейтін әр жұмыс беруші Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорында (бұдан әрі – БЖЗҚ) ашылған қызметкердің жеке зейнетақы шотына қызметкердің ай сайынғы табысынан 10 % мөлшерінде МЗЖ жүйелі түрде аударып тұруға міндетті.
Заң нормаларына сәйкес ынтымақты зейнетақы мөлшерін есептеу еңбек өтілі (1998 жылғы 1 қаңтарға дейін есепке алынады) мен 1995 жылғы 1 қаңтардан бастап жұмыста болған үзілістерге қарамастан, қатарынан кез келген 3 жыл жұмыс үшін орташа айлық табыс негізге алына отырып, зейнеткерлік жасқа толғаннан дейін жүзеге асырылады.
Бұл ретте орташа айлық табыстың мөлшері БЖЗҚ-на 1998 жылғы 1 қаңтардан бастап аударылған міндетті зейнетақы жарналарына сәйкес белгіленеді.
Бұдан басқа, азаматтар зейнеткерлік жасқа жеткен кезде мемлекеттік базалық зейнетақы төлемі тағайындалады.
2018 жылғы 1 шілдесінен бастап азаматтардың базалық зейнетақы төлемін тағайындау тәртібі зейнетақы жүйесіне қатысу өтіліне байланысты (зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі – 1998 жылғы 1 қаңтардағы еңбек өтілі және міндетті зейнетақы жарналары төленуінің нақты өтілі) белгілеу арқылы өзгертілетінін хабарлаймыз.
Зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі 10 жыл және одан кем болатын болса, базалық зейнетақы ең төмен күнкөріс деңгейінің 54 %-ы мөлшерінде белгіленеді, одан кейінгі әрбір 1 жыл сайын оның мөлшері 2%-ға ұлғайтылады, қатысу өтілі 33 жыл және одан көп болса, 100% ең төмен күнкөріс деңгейіне тең болады.
Заңның 24-бабы 8-тармағына сәйкес мiндеттi зейнетақы жарналарын, міндетті кәсіптік зейнетақы жарналарын және (немесе) есебіне жазылған өсiмпұлды төлеудің толық және уақтылы жүзеге асырылуын бақылауды Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес мемлекеттік кіріс органдары жүзеге асырады.
Базалық зейнетақыны қайта есептеу үшін міндетті зейнетақы жарналарын толық немесе уақтылы аудармаған жағдайда, міндетті зейнетақы жарналарын жұмыс берушінің аудару мерзімін растайтын сот шешімін ұсынуға кеңес береміз.

Маған 12 .12. 2018 жылы кезекті қайта куәләндіру нәтижесінде ІІІ топ мүгедегі (еңбек жарақаты) және кәсіптік еңбек етуін жоғалтуы 55 пайыз болып белгіленді.Сұрақ; осы жағдайымда еңбекке орналаса аламын ба? Егер жұмыс істесем маған берілетін әлеуметтік төлемдер мен сақтандыру компаниясынан кәсіптік еңбек етуін жоғалтуына байланысты төленетін төлем тоқтатылады ма?

Жауап: 

Құрметті Мейрам Құандықұлы!

Сіз медициналық ұйымның дәрігерлік-консультациялық комиссиясының қорытындысы бойынша оңалтудың жеке бағдарламасының кәсіптік бөлігін әзірлеу үшін медициналық-әлеуметтік сараптама бөліміне жолығуыңыз қажет.
Егер жұмысқа орналасқан жағдайда, Сізге мүгедектігі бойынша төленетін кепілдендірілген мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақы және әлеуметтік төлемдер тоқтатылмай төленеді.

Сұрақтың нөмірі: 353454
26 желтоқсан, 2018 - 10:29 өзгертілді

         Сәлеметсізбе!

 Мен, Адилбеков Серікбай Текбаевич,1962ж.т. 2015жылы Жүрегімнен инфаркт алдым. Жүректегі үш қан тамырымда 99% бітеліп тұр екен.Екі жүрек тамырыма  (АКШ) операция жасалды, бір тамырыма СТЕНД қойды. Мемілекет пен медицина осы жағдайымды ескеріп, әділеттілікпен ii -группаға тағайындап бекітті. Қазіргі жағдайым мәз емес, жасанды жүрек тамырларым 99% бітеліп тұр, көп жүруге, отыруға жағдайым келмейді.2015 -2016жж денсаулығыма байланысты тиселі 2группа инвалидность белгіленді. Ауыруым сол өзгермеген болсада 2017жылы негізсіз ііі -группаға ауыстырып жіберді, Мен 

Жауап: 

Құрметті Серікбай Текбаевич!
           Сіздің сұрағыңызды  қарап,  келесіні хабарлаймыз.
   Қолданыстағы заңнамаға сәйкес, ауруға байланысты ағза функцияларының тұрақты бұзылуын растайтын диагностикалық, емдеу және оңалту іс-шараларын жүргізгеннен кейін, диагнозы белгіленген сәттен бастап медициналық ұйымның жіберген жолдамасы (үлгі-088-у) болған кезде медициналық-әлеуметтік сараптама бөлімінде  қарастырылады (негіз: Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрінің 2015 жылғы 30 қантардағы № 44 бұйрығымен бекітілген Медициналық-әлеуметтік сараптама жүргізу қағидасы).   
 Медициналық тексеріп-қараудың толықтығын, көлемін және адамды медициналық-әлеуметтік сараптамаға жіберудің негізділігін жолдама берген медициналық ұйымның дәрігерлік  консультациялық комиссияның  төрағасы қамтамасыз етеді.
Енбек, әлеуметтік қорғау және қоші-қон комитеттің Алматы қаласы бойынша департаментінің мәліметіне сәйкес 2015 -2017 жыл аралығында Сізге екінші топ мүгедектігі белгіленген. Ал, 2017 жылдың 7 желтоқсан айында, қайта куәландыру барысында медициналық ұйымның ұсынылған құжаттарының негізінде, Сізге үшінші топ мүгедектігі бір жыл мерзіміне белгіленгені анықталды.
           Сонымен қатар,  ағымдағы жылдың желтоқсан айында Сіз медициналық ұйымының 088-у жолдамасы болған кезде,  МӘС бөлімінде куәландырудан өтіп, организмнің  жай-күйі мен  тіршілік-тынысының шектелу дәрежесі бойынша шешім  шығаратындығын хабарлаймыз.

 

Сұрақтың нөмірі: 353226
6 желтоқсан, 2018 - 19:38 өзгертілді

Саламатсыздарма, 1 сурак: бала санына байланысты (53 жас) зейнеткерликке шыккан айел кызметкер зейнет жасына жеткенше (58 жас) өз қалауымен басшылықтын руксатынсыз жумыс истеуге кукылы ма?

Жауап: 

Құрметті, Жадыра Назарбекызы!
Қазақстан Республикасының Еңбек Кодекстің  53-бабының  9-тармағы  бойынша еңбек шартын бұзуға жұмыскер "Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы" Қазақстан Республикасының Заңы 11-бабының  1-тармағында белгіленген зейнеткерлік жасқа толғанда жұмыскер зейнеткерлік жасқа толғаннан кейін еңбек шартын бұзу күніне дейін кемінде бір ай бұрын оны хабардар ете отырып және еңбек, ұжымдық шарттарда және (немесе) жұмыс берушінің актісінде айқындалатын мөлшерде өтемақы төлене отырып жол беріледі.

 

Сұрақтың нөмірі: 353184
8 желтоқсан, 2018 - 18:57 өзгертілді

Саламатсыздар ма! Мен Әбдішәкір Икрамхан Өмірзақұлы 1981 жылы туылғанмын. Шымкент қаласының тұрғынымын. 2011 жылдан бері науқасыма байланысты 2-топ мүгедегімін. Жыл сайын қайта сараптамадан өтудемін. Қабылдап жүрген ем шара әрекеттерден тиісті нәтиже жоқ. Келесі қайта сараптамадан өту мерзімі 2018 жылғы қазан айына жоспарланған. осынған байланысты менің қазан айында болатын қайта сараптамадан өту кезінде  мүгедектікке мерзімсіз уақытқа шығаруға мүмкіншілік бар ма? 

Жауап: 

Құрметті Икрамхан Өмірзақұлы!

 

 

        Сіздің хатыңызды мұқият қарап, төмендегіні хабарлаймыз.

        Қолданыстағы заңнамаға сәйкес, қайта куәландыру мерзімінсіз мүгедектік:

1) қалпына келмейтін анатомиялық кемістіктер тізбесіне сәйкес;

2) организм функцияларының тұрақты, қалпына келмейтін өзгерістері мен бұзылулары болған, жүргізілген оңалту іс-шаралары тиімсіз, мүгедектік тобы тұрақты болған кезде және бірінші топтағы мүгедекті кемінде төрт жыл, екінші топтағы мүгедекті кемінде бес жыл, үшінші топтағы мүгедекті кемінде алты жыл динамикалық қадағалаған кезде белгіленеді.

        Мүгедектердің орталықтандырылған дерекқорының мәліметі бойынша Сізге 2011 – 2012 жылдар аралығында үшінші топ, 2012-2018 жылдар аралығында екінші топ мүгедектігі белгіленген.

        Жоғарыда айтылғандарға сәйкес, екінші топ мүгедектігін қайта куәландыру мерзімінсіз белгілеу мәселесі кезекті куәландыру барысында қолданыстағы заңнамаға сәйкес қарастырылады.

 

Сұрақтың нөмірі: 351940
5 қазан, 2018 - 09:39 өзгертілді

Сәлеметсіз бе!

Жауап: 

Рабига Ордабайқызы!
Сіздің әкеңіздің (Тұяқбаев О.) зейнеткерлік іс-қағазыңыздағы құжаттары зейнетақы төлемдері мөлшерінің дұрыс тағайындалуына және төленуіне байланысты толық тексерілді.
Аз. О. Тұяқбаевқа қолданыстағы зейнетақы заңнамаларына сәйкес зейнетақы 2005 жылдың наурызында жасына байланысты зейнетақы тағайындалған.
Қазіргі уақытта еңбек өтілі қайта қаралып, жалпы зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі 38 жыл 5 ай 5 күн құрап, 2018 жылғы 1 шілдеден бастап О. Туяқбаевтың жалпы зейнетақы төлемдерінің мөлшері 63 386 теңгені (жасына байланысты зейнетақы – 35 102 теңге, базалық зейнетақы - 28 284 теңге (ең төменгі күн көріс деңгейінің 100%) құрады және қолданыстағы заңнама талаптарына сәйкес дұрыс тағайындалды.

Сұрақтың нөмірі: 351198
23 тамыз, 2018 - 16:32 өзгертілді

Мен Сахарбаев Еркебұлан Әлімжанұлы Атырау қаласының тұрғыны баланың туылуына байланысты және күтімі үшін жәрдемақы тағайындауға құжаттарды тапсырдым! Кейін маған баланың туылуыны байланысты жәрдемақы тағайындалғаны туарысында хат келді, бірақ бір жылдық күтімі үшін жәрдемақы әлі күнге дейін тағайындалмады! Менім әйеліме төлем орталығынан қоңырау шалынып, осы жәрдемақы алу үшін сіздің күйеуіңіз 1 жыл декретте отыру керек  деді, осы қанашалықты шындыққа жарасады! Жәнеде заңмен бекітілген бе? Бұл іс заңсыз емес па?

Жауап: 

Сәлеметсіз бе, Еркебұлан Әлімжанович!

Әлеуметтік қорғау саласы бойынша, отбасында бала туылған жағдайда төлемдер Республикалық бюджеттен және Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қоры есебінен (екі негізден) қарастырылған.
Осыған орай, екінші балаңыз туылғанда республикалық бюджет есебінен Сізге 91 390 тенге мөлшерінде бала тууына байланысты бiржолғы мемлекеттік жәрдемақысы тағайындалған.
Сонымен қатар, «Міндетті әлеуметтік сақтандыру туралы» Қазақстан Республикасы Заңына сәйкес жұмыс атқаратын азаматтарға мiндеттi әлеуметтiк сақтандыру жүйесiнің қатысушы болғандықтан бала бiр жасқа толғанға дейiн оның күтiмiне байланысты ай сайынғы әлеуметтiк төлемі (бұдан әрі – әлеуметтік төлем) тағайындалады.
Бұл ретте, әлеуметтiк төлемді тағайындау үшін бір жасқа толғанға дейінгі бала күтіміне байланысты табысынан айрылуына әкеп соқтырған оқиғаның (әлеуметтiк қатердің) басталуы негіз болып табылады.
Әлеуметтік төлемдер тағайындауды және жүзеге асыруды жүргізетін заңды тұлға – Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қоры (бұдан әрi – Қор) болып табылады.
«Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясына тапсырылған құжаттарыңыз туралы толық ақпарат алу үшін тұрғылықты жеріңіз бойынша Қорға жолығуды ұсынамыз.

Саламатсызба! 

Менім  әкем Сартаев Жаңабай  1977 жылдан бастап  2009  жылдар аралыгында Шалқар локомотив жөндеу депосы мекемесинде аккумуляторный цехта 32 жыл  жұмыс жасады 2009 жылдан күзет қызметине ауысты  жумыс орнынын зияндылығына  байланысты зейнеткерлікке шығуда жеңілдіктер қарастырыладыма ?

Жауап: 

Құрметті Тәңірберген!
«Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы» ҚР Заңына (бұдан әрі - Заң) сәйкес зейнетақы төлемдерін тағайындау кезінде негізгі өлшемдері ретінде 1998 жылдың 1 қаңтарына дейінгі еңбек өтілі мен 1995 жылғы 1-ші қаңтардан бастап қатарынан кез келген 3 жыл жұмыс үшін орташа айлық кіріс негiзге ала отырып жүзеге асырылады.
Бұл ретте, 1998 жылғы 1 қаңтардан басталған кезең үшін орташа айлық кірістің мөлшерi жинақтаушы зейнетақы қорларына немесе бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорына мiндеттi зейнетақы жарналары жүзеге асырылған кіріске сәйкес белгiленедi.
Заңның 14 бабына сәйкес 1998 жылғы 1 қаңтарға дейiнгi кезеңге жасына байланысты зейнетақы төлемдерiн есептеу үшiн еңбек өтілі еңбек кiтапшасымен расталады. Еңбек кiтапшасы немесе онда тиiстi жазбалар болмаған кезде еңбек өтілі жұмыс туралы мәлiметтердi растайтын құжаттар не сот шешiмi негiзiнде белгіленеді.
Бұған қоса, зейнеткерлік жасқа жеткен кезде азаматтарға мемлекеттік базалық зейнетақы тағайындалады.
2018 жылғы 1 шілдесінен бастап азаматтардың базалық зейнетақы төлемін тағайындау тәртібі оның мөлшерін зейнетақы жүйесіне қатысу өтіліне байланысты (зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі – 1998 жылғы 1 қаңтардағы еңбек өтілі және міндетті зейнетақы жарналары төленуінің нақты өтілі) белгілеу арқылы өзгертілетінін хабарлаймыз.
Зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі 10 жыл және одан кем болатын болса, базалық зейнетақы ең төмен күнкөріс деңгейінің 54 %-ы мөлшерінде белгіленеді, одан кейінгі әрбір 1 жыл сайын оның мөлшері 2%-ға ұлғайтылып, қатысу өтілі 33 жыл және одан көп болса, 100 % ең төмен күнкөріс деңгейіне тең болады (2018 жылғы қаңтардан бастап ең төмен күнкөрістің мөлшері 28 284 теңге құрайды).
Сіздің әкеңізге толық ақпарат алу үшін тұрғылықты жері бойынша Мемлекеттік корпорацияға шағымдануға болады немесе 1414 (1411) нөміріне ақысыз ақпарат пен кеңес беру орталығына хабарласыңыз.

Сұрақтың нөмірі: 350002
15 маусым, 2018 - 10:24 өзгертілді

 

Запись на трудовой книжке

16. 1983.03.29.   Принят на должности главного экономист управление с/х-в  Ленинского рика. (райисполкома) 

Жауап: 

Сәлеметсіз бе, Максат Аманжолович!

«Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы» Заңына сәйкес зейнетақы мөлшерін есептеу еңбек кiтапшасы немесе онда тиiстi жазбалар болмаған кезде еңбек өтілі жұмыс туралы мәлiметтердi растайтын құжаттар мұрағаттақ құжаттар немесе сот шешiмi негiзiнде белгіленеді.
Сондықтан, еңбек өтіліне қатысты мәліметтер еңбек кiтапшасында уақытылы енгізілмеген жағдайда не болмаса сәйкес келмеушіліктер анықталған жағдайда мұрағатқа немесе мәлiметтерді растату үшін сотқа шағымдануға болады.
Бұдан басқа, іс - құжаттардың негізінде тағыда толық зерттеп, кеңес алу үшін Сізге еңбек кiтапшаңыздың түпнұсқасымен тұрғылықты жеріңіз бойынша Еңбек, әлеуметтік қорғау және көші-қон комитетінің департаментіне жолығуды ұсынамыз.

Сұрақтың нөмірі: 350000
19 маусым, 2018 - 14:40 өзгертілді

Сәлеметсізбе?! 

Жауап: 

Құрметті Теңдік сәлеметсіз бе!

ҚР «Міндетті әлеуметтік сақтандыру туралы» Заңына сәйкес жүктілігіне және босануына байланысты табысынан айрылған жағдайы бойынша әлеуметтік төлем (бұдан әрі – әлеуметтік төлем) тағайындалады.
Аталған әлеуметтiк төлем мөлшерi әлеуметтік аударымдарды есептеу объектісі ретінде ескерілген табыстың орташа айлық мөлшерін еңбекке жарамсыздық күндері санының тиісті коэффициентіне көбейту арқылы айқындалады.
Әлеуметтiк аударымдарды есептеу объектiсi ретiнде ескерiлген табыстың орташа айлық мөлшері әлеуметтік төлемге құқық басталған айдың алдындағы соңғы күнтізбелік он екі ай ішінде әлеуметтік аударымдар жүргізілген (осы кезеңде әлеуметтік аударымдарда үзілістердің болу-болмауына қарамастан) табыстар сомасын он екіге бөлу арқылы айқындалады.
Осы орайда, әлеуметтік төлемге құқық басталған кезеңнен 2017 жылғы сәуір айынан бастап 2018 жылғы наурыз айлары арасында әлеуметтік аударымдар болған жағдайда әлеуметтік төлем уақытша еңбекке жарамсыздық парағы негізінде тағайындалады.
Сонымен қатар, 2018 жылғы қаңтар айынан бастап 2018 жылғы наурыз айлары арасында әлеуметтік аударымдар болмағанына байланысты Сіздің әлеуметтік төлемге құқығыңыз жоқ.

Беттер

ҚР тәуелсіздік жылдарындағы жетістіктері
Ящик идей
Атаулы әлеуметтік көмек
Қазақстанда іске асырылып жатқан үздік әлеуметтік жобалар
«Еңбек жолы» Республикалық конкурсы
Еңбек дағдыларын дамыту және жұмыс орындарын ынталаңдыру
Жаңа ұлттық қызметтер жіктеуіші